Zonnestroompanelen in Nederland

duurzaamheid achter de meter

Oktober 2018 nu al spetterend

Het lijkt er nu al sterk op dat oktober 2018 geschiedenis gaat schrijven als een hele goede zonnemaand. Bij het checken van de opbrengstcijfertjes valt het me op dat de zonnepanelen het in de eerste drie weken van de maand oktober het zo afgrijselijk goed hebben gedaan. Dus dook ik mijn datamijn in om oude productiegetallen op te delven. U ziet de geaccumuleerde productiegrafiek van de oorspronkelijke 6 Shellpaneeltjes (ieder 95 Wp, dus totaal 570 Wp) over de afgelopen dagen in oktober (paarse lijn) vergeleken met dezelfde periode vorig jaar (blauwe lijn). Het verschil is indrukwekkend. Gisteren (20 oktober) hadden de paneeltjes deze maand al evenveel geproduceerd als in de hele maand oktober 2017! Voor zo”n groot verschil in twee opeenvolgende jaren moet ik helemaal terug naar 2002-2003, waarbij 2003 ook zo’n enorm mooie zomer had als dit jaar.

Ik ben dus erg benieuwd hoe straks de uiteindelijke oktoberproductie eruit zal zien. Ik ruik een record. U ook?

Buiten schijnt [alweer] de zon…….

Glunderende gezichten

Het eerste coöperatieve zonnedak van Leiden wordt waarschijnlijk eind november opgeleverd aan Zon op Leiden. Reden voor het Leidsch Dagblad om op een prominente plek een mooi stukje in de krant te zetten over dit initiatief, compleet met een grote foto van de glunderende initiatiefnemers.

Er zijn in de eerste ronde 512 certificaten aan de man gebracht die ieder recht geven op (jaarlijks) 250 kWh van de productie. Die 250 kWh worden verrekend met de elektriciteitsrekening, dat wil zeggen als de deelnemers in de postcoderoos wonen. Die krijgen reductie van energiebelasting, en dat is meteen het verdienmodel. Goedkope superschone stroom van je eigen coöperatieve zonnedak!

512 x 250 = 128.000 kWh. Om dat op te wekken heb je bij 1000 kWh/kWp 1,28 MWp aan zonnepanelen nodig. Leiden kan dat vermogen hard gebruiken om wat hoger te komen op de landelijke ranglijst van gemeenten wat betreft aantallen Wp per inwoner. Reden genoeg voor Zon op Leiden om onverdroten meer daken te zoeken. Belangstelling onder Leidenaars is er genoeg – er is een stevige wachtlijst. Haast u, Leidenaars zonder mogelijkheid zelf zonnepanelen op het dak te leggen.

Leidsch Dagblad: eerste cooperative Leidse zonnedak

Trias Energetica Lugduno Batavorica

Ofwel de Trias Energetica zoals die in Leiden wordt toegepast. Mijn woonplaats, Leiden, is een monumentale stad; na Amsterdam de grootste monumentale binnenstad van Nederland. De gemeente heeft in haar historische ijver hele stukken rondom de Leidse singels tot beschermd stadsgezicht verklaard: de Zuidelijke Schil. Daar onmiddelijk tegenaan worden saaie hoge flattorens gebouwd voor de almaar uitdijende studentenpopulatie.

De situatie is aardig te zien op het plaatje. Op de voorgrond: huizen die nog net horen bij het beschermde stadsgezicht. Daken die schreeuwen om zonnepanelen. Echter: die zijn verboden vanwege de welstand: de cultuurhistorische eenheid zou vertekend worden door die moderne dingen. Op de achtergrond: de oprukkende flatgebouwen in het gebied net naast het beschermde stadsgezicht. Bouwen jongens! Zo gaat dat in Leiden.

Die monumentale binnenstad en dat beschermde stadsgezicht zijn prachtig voor toeristen en heerlijk voor hen die zwelgen in het verleden. Energetisch gesproken is de situatie een ramp van de eerste orde. Elke uitwendig zichtbare bouwkundige maatregel die men voorstelt om tot sterke verbetering van het energielabel te komen wordt door het vergunningstelsel afgeschoten. De welstandsnota is een pak van 125 bladzijden met regeltjes en verboden. Er heerst een sfeertje van “niks mag”, en dus doet de overgrote meerderheid van de particuliere huiseigenaren noodgedwongen niets. Leiden loopt steeds verder achter en blijft op deze manier zwaar verslaafd aan het aardgas. Wat doen we eraan? Prettig achteruit blijven kijken? Wachten totdat het water onder de deur binnen begint te sijpelen? Après nous le déluge!

Het alternatief voor ‘zelf energie duurzaam opwekken’ van de Trias Energetica is de workaround die wordt aangeboden door Zon op Leiden. Als je zelf geen zonnepanelen op het dak mag leggen vanwege het beschermde stadsgezicht (het gaat alleen al in mijn eigen wijk om 1 MWp ‘verboden’ zonnestroom op daken wat overeenkomt met 1 kiloton overbodige CO2 uitstoot per jaar –  Urgenda-zaak uitspraak of niet), dan leg je ze toch ergens anders op het dak. De energiecoöperatie vond de gemeente Leiden bereid om op het dak van de sporthal Houtkwartier (Leiden-Noord) zonnepanelen te mogen leggen. Een actie werd gestart en jawel: de belangstelling was overweldigend. Trots kondigde Zon op Leiden afgelopen week aan dat de panelen zijn beseld en dat ze dit jaar nog het dak op gaan. Wethouder Fleur Spijker is enthousiast en zoekt vijf extra daken om de mensen op de wachtlijst van Zon op Leiden van dienst te zijn. Behoefte en belangstelling zijn groot!

Zo zie je maar: een beschermd stadsgezicht bevordert energiecoöperaties. Wel is het zo dat het zakenmodel van de energiecoöperatie berust op salderen, de postcoderoos-regeling en op hoge energiebelastingen voor burgers. Dat moet liefst zo blijven.

website: Zon op Leiden

crimineel als de pest

Ik besteed veel aandacht aan het schoon houden van alles waarmee ik het internet op ga: deze website bijvoorbeeld is voorzien van de laatste updates en beveiligingen. Op het paranoide af. Bankieren gaat ALTIJD via een aparte linux computer, e-mail vanaf een beveiligde server die ik zelf beheer en in de gaten houd. Er wordt continu gelet op virussen. Phishing mails worden opgemerkt. Ik ben me bewust van het ‘free for all‘ in de jungle van het internet!

Toch verbaas ik me over de volgende e-mail (kwam in de spamfolder terecht), nota bene met afzender uit mijn eigen domein!


Hello floris@
My nickname in darknet is saundra13.
I’ll begin by saying that I hacked this mailbox (please look on ‘from’ in your header) more than six months ago,
through it I infected your operating system with a virus (trojan) created by me and have been monitoring you for a long time.
Even if you changed the password after that – it does not matter, my virus intercepted all the caching data on your computer
and automatically saved access for me.
I have access to all your accounts, social networks, email, browsing history.
Accordingly, I have the data of all your contacts, files from your computer, photos and videos.
I was most struck by the intimate content sites that you occasionally visit.
You have a very wild imagination, I tell you!
During your pastime and entertainment there, I took screenshot through the camera of your device, synchronizing with what you are watching.
Oh my god! You are so funny and excited!
I think that you do not want all your contacts to get these files, right?
If you are of the same opinion, then I think that $500 is quite a fair price to destroy the dirt I created.
Send the above amount on my bitcoin wallet: 1MN7A7QqQaAVoxV4zdjdrnEHXmjhzcQ4Bq
As soon as the above amount is received, I guarantee that the data will be deleted, I do not need it.
Otherwise, these files and history of visiting sites will get all your contacts from your device.
Also, I’ll send to everyone your contact access to your email and access logs, I have carefully saved it!
Since reading this letter you have 48 hours!
After your reading this message, I’ll receive an automatic notification that you have seen the letter.
I hope I taught you a good lesson.
Do not be so nonchalant, please visit only to proven resources, and don’t enter your passwords anywhere!
Good luck!

Je houdt het niet voor mogelijk! Zoeken naar zonnepanelen als ‘stoute’ activiteit, zodanig dat ik daar rode wangetjes van zou moeten hebben. Een heleboel algemene containerbegrippen om de lezer schrik in te boezemen. Krijgt u dus binnenkort via social media een stortvloed aan plaatjes van mij terwijl ik verlekkerd naar zonnepanelen zit te kijken (als “vies mannetje”), dan weet u dat dit allemaal echt is, haha! Houd alvast maar een paar terabytes in reserve!

Ik heb de e-mail onmiddellijk doorgestuurd aan valse-email@fraudehelpdesk.nl

website: https://www.fraudehelpdesk.nl/

Beslagen ramen

Een interessant verschijnsel in dit jaargetijde is het beslaan van de ramen. Aan de buitenzijde welteverstaan. Ik kan me uit de tijd dat ik in het ouderlijk huis woonde herinneren dat de ramen altijd aan de binnenkant besloegen. Buiten was het koud, het glas werd koud, vocht uit de warme lucht in de huiskamer of slaapkamer condenseerde tegen het glas dat vervolgens besloeg. Natte vensterbanken waren het gevolg. Warmtetransport vond in dit geval plaats van binnen naar buiten. Energielek enkelglas, zo lek als een mandje!

Bij ramen die beslaan aan de buitenzijde moet het dus andersom zijn. Het gaat om dik HR++ isolatieglas. Buiten is het koud en de luchtvochtigheid is hoog. Het vensterglas is nog kouder, vocht uit de buitenlucht slaat neer op het glas, warmte wordt overgebracht van het vocht op het raam! Er met dus sprake zijn van energiewinst voor de woning, namelijk netto energietransport van buiten naar binnen, toch?

Sommige mensen vinden het maar niks dat ramen met een hoge isolatiewaarde aan de buitenzide beslaan. Ik vind het prima.

meer informatie over het beslaan van isolatieglas: Bohaco

Energielabel discutabel

Het energielabel voor bestaande woningen is op z’n minst discutabel, zo was de conclusie vanavond aan het eind van het item over de verwarring over dit label op TROS-radar. Mooie boel! Wat heb ik nou aan dat mooie gekoesterde energielabel van mijn woning? Het energielabel voor de bebouwde omgeving bestaat alweer 10 jaar. Tweede lustrum! Ik kan me goed herinneren hoe veel tegenstand er was tegen het allereerste energielabel. Niemand nam het label daarna serieuis. Tegen de tijd van het eerste lustrum was het luid en duidelijk dat het energielabel zoals dat in 2008 was geintroduceerd een farce was. Er werd langdurig en heftig gediscussieerd over een verbeterd en verplicht energielabel. Na heel veel draalkonterij en lange tanden- dan wel boer-met-kiespijn gedrag werd door een van de Rutte-kabinetten het huidige energielabel bedacht. Het moest allemaal aller-allergoedkoopst. Je kon voor een tientje of zo al een leuk officieel energielabel krijgen. Gevolgen: desastreus. Laten we het netjes zeggen: een “flexibel” label.

Op dit moment is het energielabel voor bestaande bouw niet meer dan een ‘in-het-land-van-blinden-is-eenoog-koning’ vergelijkingslabel. Mijn eigen woning (bouwjaar 1935) bijvoorbeeld  scoort officieel A omdat alle andere woningen in de buurt slechter geisoleerd zijn dan de mijne en omdat er op het dak nij mij zonnepanelen liggen. Maar de energie vliegt er naar mijn gevoel nog steeds aan alle kanten uit. Ik heb de ambitie een energieneutrale woning van mijn huis te maken, maar de gemeente Leiden blokkeert dit met haar bizarre welstandsregels.

zie ook: Tros-Radar: Energielabel

Salderen behoort te blijven

Het is vandaag zonnig en mijn omvormers staan zachtjes te zoemen van plezier. Er wordt meer stroom opgewekt dan dat ik verbruik. Het verschil gaat terug het net in.

Voor de stroom die terug het net in gaat krijg ik precies evenveel als voor de stroom die ik uit het net betrek. Dit heet ‘salderen’. Dat is geweldig want ik spaar zo kilowattuurtjes op die ik straks in de winter goed kan gebruiken. Voor bezitters van een warmtepomp die draait op zonnestroom is salderen essentieel.

Aan dat salderen wil minister Wiebes een einde maken. Hij vindt dat ik eigenlijk het teveel aan stroom gratis moet terugleveren. Hij wil in 2021 salderen afschaffen en er een subsidieregeling voor in de plaats optuigen. Dat wordt een verschrikkelijke bureaucratie en een gevecht van steeds meer mensen om een potje dat steeds kleiner wordt. Hartelijk bedankt meneer Wiebes! Verder leert de geschiedenis dat subsidies van de ene op de andere dag worden opgeheven. Foetsie zijn mijn kilowattuurtjes dan niet. De energieleverancier levert mijn teruggeleverde kilowattuurtjes keurig als supergroene stroom aan iedereen die geen zonnepanelen heeft. En de overheid rekent daar mooi energiebelasting over. En SDE+, en daarover nog eens (verhoogde) btw. Grappig: U loopt de kans dat uw moeizaam opgewekte zonnestroom straks voor veel geld wordt verkocht aan de buurman, en u krijgt h e l e m a a l  niks. En durf zoiets geen “diefstal” te noemen!

Het gaat om heel veel stroom die zonnepaneelbezitters straks gewoon kwijt zijn. Het zou wel eens meer dan de helft van de zomerse productie kunnen zijn. Foetsie. Terwijl de zonnepaneelbezitter wel geinvesteerd heeft in zijn kostbare zonnepanelen.

De gedeputeerde Eric Geurts (PvdA, Limburg) is een petitie gestart tegen het schrappen van de salderingsregeling voor zonnestroom. Ik sluit mij hier van harte bij aan. Salderen moet blijven. Een  eenvoudiger en doeltreffender regeling bestaat niet. Houden dus!

De petitie is hier te vinden.

Artikel in De Limburger over de actie van gedeputeerde Eric Geurts

De zoutwateraccu

Verschillende wegen leiden naar het Rome van opslag van zonnestroom in accu’s. Een zo’n weg is de zoutwateraccu (AHI, Aqueous Hybrid Ion) die ‘draait’ op een zware zoutoplossing. De energiedichtheid is vrij laag, wat hem voor elektrische auto’s minder aantrekkelijk maakt want je zal maar een zware klotsende accu onder je stoel hebben. Maar voor thuisopslag waarbij grootte en gewicht een minder prominente rol spelen, zou de zoutwateraccu wel eens een goed toepassingsgebied kunnen vinden. Er komen geen zeldzame elementen aan te pas, ze vliegen niet spontaan in brand (worden niet warm), zijn temperatuur tolerant, en hebben een goede prijs-prestatievehouding. Aldus de patenthouder, Aquion Energy in Pittsburgh (VS). Er is een aantal zoutwateraccu’s verkocht, maar toen ging de firma onder surséance van betaling. In de Benelux brengt Indesol dit soort accu’s op de markt onder de naam Greenrock.

website: Aquion Energy 

meer over soorten batterijen en accu’s op Wikipedia

Of anders een zink-lucht accu?

De geïntegreerde solar flow accu waarover ik gisteren berichtte is toekomstmuziek. Er zijn echter al in de praktijk beproefde oplossingen voor  kleinschalig opslaan van zonnestroom voor later eigen gebruik. Het meest bekende voorbeeld is de lithium-ion accuset van Tesla: de  Power Wall. Nogal prijzig en dus voor de happy few, zullen we maar zeggen. Concurrenten hebben zich al gemeld: de SolarWatt Matrix accu, Benq, Canadian Solar, Ffronius, Panasonic, Saft, Samsung. Sonnen en zelfs het overbekende bedrijf Varta. Een overzicht vindt u op de website Kennisbank Duurzaam van Enexis. Men staat kennelijk te trappelen om ons, zonnestroomoogsters, accu’s aan te prijzen. Dat wordt dan wel in het post-salderings tijdperk, want salderen is en blijft voor de gewone consument zo lang als het duurt de beste en eenvoudigste manier om in de zomer een voorraadje kilowatturen aan te leggen die ’s winters weer wordt opgesoupeerd. Het vervelende van salderen is echter dat de stroom die men in de zomer aan het net teruglevert zo groen is als het maar kan zijn. De stroom die men in de winter uit de kWh-voorraad trekt is allesbehalve groen maar bevat kernstroom, kolenstroom, verbrande-kadaverstroom, snippers-van-Canadese-bomenstroom,  en noemt u maar meer soorten gruwelstroom. Maar met het afschaffen van de salderingsregeling wordt alles anders. Maar wie weet rijden we in de toekomst in een elektrische auto die als spaarvarkentje fungeert van de zelf opgewekte zonnestroom. Wiebes en zijn hebberige vriendjes hebeen dan het nakijken!

Een firma in de Verenigde Staten, NantEnergy wil een zink-lucht accu op de consumentenmarkt brengen. Dit soort accu’s bestaan al voor de professionele markt. Voordeel van de zink-lucht combinatie is goede brandveiligheid en lage prijs vergeleken met Li-ion accu’s (over levensduur, stabiliteit en laad/omzet efficiency wordt niet gerept).

Met andere woorden: ik krijg de indruk dat er op allerlei fronten heel hard aan accu’s wordt gewerkt. Koop je dus vandaag een accu dan is hij morgen verouderd, niet meer leverbaar, of is de firma met de noorderzon vertrokken. Ach, dat hebben we met zonnepanelen ook gezien – en overleefd!

Accu’s zijn dus een mer à boîre als u het mij vraagt. Enige voorzichtigheid en kennisopbouw lijkt mij op zijn plaats. Verkopers op hun mooie blauwe ogen en kletspraatjes geloven, het is van alle tijden.

Alles over accu’s in de Amperewinkel

Geintegreerde solar flow accu met 14% overall efficiency

In het wetenschappelijke tijdchrift Chem verscheen onlangs een artikel geschreven door Wenjie Li en medewerkers dat een monolithische geintegreerde sloar flow accu beschrijft. Kleinschalige, langdurige opslag van energie met 14% input-output efficiency. Flow accu’s (flow batteries) zijn al eerder beschreven als oplossing voor het probleem van opslaan van zonne-energie. Deze oplossin bestaat uit een veld of wijk vol met zonnepanelen die stroom opwekken die in een aparte redox installatie wordt opgeslagen. Het unieke van het principe van Li et al. is de volledige integratie van zonnecellen in het redox flow ontwerp. Als het principe van kleinschalige omkeerbare reductie-oxidatie reacties met zonnecellen commercieel haarbaar is, dan kunnen we een kleine revolutie verwachten op het gebied van thuisopslag en later gebruik van op zonnige momenten opgewekte overschotten aan zonnestroom. Terugleveren van stroom aan het net is dan alleen nog bij uitzondering aan de orde

Wenjie Li, Hui-Chun Fu, Yuzhou Zhao, Jr-Hau He, Song Jin: 14.1% Efficient Monolithically Integrated Solar Flow Battery, Chem 4, pp 1-14, november 8, 2018.