Zonnestroompanelen in Nederland

duurzaamheid achter de meter

Buurt-batterij? Staat-batterij!

Terwijl wij in ons kneuterlandje experimenteren met huis en buurtbatterijen pakt men het elders een niveautje hoger aan. In de deelstaat South Australia is vandaag de grootste buurtbatterij ter wereld officieel in dienst genomen. Het gaat om een 100 MW lithium-ion accu die is gebouwd door Tesla na de desastreuze blackout afgelopen jaar. Indertijd braken interstate connector hoogspanningskabels tijdens een storm, windparken werden automatisch stilgelegd en de complete staat zat 24 uur zonder stroom.

Zie Yahoo

En toen werd het meetbaar kouder

…. en natter en donkerder. Wat dat laatste betreft: november was hier in Leiden een ondermaatse maand voor zonnepanelen. Het oude vertrouwde  referentiesysteem (760 Wp, geinstalleerd in 2000) presteerde afgelopen maand slechts 13,3 kWh (klik hier voor de opbrengststatistieken) en alleen 2012 was in dit opzicht slechter.

Het is koud en dus draait de cv sinds kort de hele dag. Ik meet de temperaturen in het verwarmingssysteem i.v.m. de beslissing straks welke warmtepomp er moet komen om knus, comfortabel en verantwoord van het gas af te gaan.

Vraag 1: Kan  het systeem goed draaien met lage watertemperaturen. Voor de vloerverwarming is dat geen punt, voor de rest van de woning wel. We praten over een huis gebouwd in 1936. Men had indertijd heel andere inzichten omtrent verwarming dan vandaag de dag.

Het plaatje is een schermafdruk van de registratie van vandaag vanaf 16:00 uur. Overdag staat de kamerthermostaat ingesteld op 19 graden, en om 16:00 gaat hij naar 20 graden De aanvoertemperatuur van de cv loopt keurig mee: 35 graden in de voormiddag en een sprongetje richting 40 graden rond 16:00 uur. Elk half uur slaat de ketel even aan, verwarmt het water een paar graden, en stopt. Het resultaat is een mooi regelmatig verlopend piekjespatroon in het temperatuurverloop. Aan het eind loopt de grafiek wat op: het wordt na 19:00 kouder buiten en dan gaat de warmtevraag omhoog.

“Is dat meten duur” vraagt u zich wellicht af. De metingen worden verricht met een sensor met de fraaie naam DS18B20 die met een paar draadjes is verbonden met een wifi ESP8266 chip op een controllerboardje met de naam NodeMCU. Een DS18B20 kost €4,50 en een NodeMCU krijgt u voor €7,95. Er moet wat gesoldeerd worden. Een account op ThingSpeak (www.thingspeak.com) is gratis, maar u bent tijd kwijt met configureren en uitzoeken. Software voor de NodeMCU is open source. Met andere woorden: ik zit voor eenmalig ruwweg 15 euro aan hardware lekker te meten, 24 uur per dag en 7 dagen in de week.

Hoe mooi en informatief deze grafiek is, het is nog niet voldoende. Ik wil vanwege de invloed van de buitentemperatuur op de warmtevraag ook de buitentemperatuur als permanent bemeterde waarde te gaan meenemen. Er komt dus een tweede temperatuursensor aan de NodeMCU te hangen. Voor mooie synchrone metingen.

NodeMCU vindt u bij Protolectron

DS18B20’s zijn voorradig bij Kiwi Electronics

Concurrent voor de traditionele zonneboiler

Een zonneboiler is in principe een prachtig apparaat.  Energie uit zonlicht wordt op uiterst efficiente wijze omgezet in warmte die op zijn beurt wordt opgeslagen als warm water in een goed geisoleerd voorraadvat. Eenvoudig, en men bespaart er een hoop gas mee. Bij mijn eigen installatie (2003) is de ervaring een aardgasequivalent besparing van 150 kubieke meter per jaar.

Dat tikt aan.

Echter, een zonneboilerinstallatie vereist in ons klimaat nogal wat investering in collector, circulatiepomp, voorraadvat, en meet-en regeltechniek. En een zonneboiler verbruikt stroom. Omdat er nogal wat koper in een zoneboilerinstallatie is verwerkt, is zo’n installatie tamelijk duur, met prijzen die eerder toenenemen dan afnemen. En de opbrengst van een zonneboiler is in principe contracyclisch: veel heet water in de zomer en weinig in de winter. Was het maar andersom!  Daartegenover worden zonnepanelen steeds goedkoper waarbij het eind niet in zicht is. Ook zonnestroom piekt in de zomer, maar het is met name de salderingsregeling die het boekhoudkundig mogelijk maakt om de extra in de zomer verdiende stroom in de winter te consumeren. Bovendien kan elektriciteit voor veel meer zaken worden ingezet dan heet water. En heet water kan men niet terugleveren.

Er komt een serieuze concurent aan voor de traditionele zonneboiler: de slimme elektrische boiler. Volta Limburg en Essent zijn onlangs een pilot gestart bij 50 huishoudens in LImburg. In deze huishoudens komt een elektrische boiler. So far so good. Het slimme is dat de boiler bij voorkeur water verwarmt als er op het net een overschot aan wind- of zonnestroom is. Dit is mogelijk door slimme software in de elektronische hersentjes van de boiler die bovendien zelflerend zou zijn.

Het zou in de toekomst best eens heel aantrekkelijk kunnen worden om een slimme boiler in huis te nemen in plaats van een traditionele zonneboiler. De ruimte op het dak die door de collector zou worden ingenomen kan worden gebruikt voor [extra] zonnepaneeltjes. Een elektrische boiler is constructief een stuk eenvoudiger dan een traditionele zonneboiler en dat scheelt onderhoud.

bron: Persbericht van Essent

Voor IOT-freaks

Omdat het vandaag de eerste nul-opbrengstdag van het seizoen wordt heb ik de volledige beschrijving van mijn laatste Arduinoprojectje op de pagina Arduinohoekje-projecten gezet: nummer 18: stoeien met een fotometer die gegevens doorgeeft aan het internet. Dat doorgeven gaat in dit geval niet met een Arduino maar met een ESP8266 chip die is gemonteerd op een Arduino-achtig controller boardje (zeg: een nieuwe en krachtiger motor op vertrouwd onderstel). Even in het kort: ik had al een fotometer die vanaf een leuk plekje netjes de instraling van zonnestraling meet (een BH1750), maar die draait op een Arduino en levert alleen actuele waarden. Aangezien loggen in het bloed zit (‘loggen is weten’) had ik al een logger met een geheugenkaartje aan de Arduino gehangen. Dat leverde prima data op en bruikbare logbestanden, maar het is zo’n gepruts met die kwestbare geheugenkaartjes. Met een  krachtiger ESP8266 gaan de data voor hetzelfde geld het Internet of Things (IOT; zeg ‘The Cloud‘) in en kan ik op m’n smartphone zien hoeveel licht er op Leiden valt en is gevallen. Het aardige van de ESP8266 NodeMCU van de fabrikant Lolin is dat je het ding kan programmeren via de vertrouwde Arduino interface. Dát is pas handig. Erg leuk en voldoening gevend om dit soort dingen in elkaar te prutsen ook al is het vandaag bar slecht met de instraling gesteld.

Experimenten in Haarlemmermeer

In Haarlemmermeer zijn experimenten gestart waarbij eigen opgewekte zonnestroom wordt opgeslagen voor later eigen gebruik. Rijssenhout heeft de primeur met een buurtbatterij. De netbeheerder (Liander), de energieleverancier Tegenstroom, en de firma Lyv Smart Living hebben hiervoor krachten en expertise gebundeld. Elders in Haarlemmermeer experimenteert hetzelfde consortium met zogenaamde thuisbatterijen.

Hoe het werkt: er moet een slimme meter zijn geinstalleerd en, uiteraard, zonnepanelen. Lyv Smart Living plaatst In de meterkast er een paar kastjes bij voor de bemetering.  In de huiskamer komt een leuke display. Door eerst de beschikbare, duurzame energie van de eigen zonnepanelen en daarna die van anderen uit de buurt te gebruiken, is de hoeveelheid stroom die een woonwijk nodig heeft een stuk minder dan in de standaardsituatie. In de zomer kan een complete woonwijk met veel woningen met zonnepanelen zelfs overdag een stroomoverschot krijgen. Liander meet waarschijnlijk zaken zoals hoe groot de capaciteit van een thuis- of buurtbatterij zou moeten zijn, en in het geval van de buurtbatterij het optimale aantal woningen per batterij eenheid. Heel nuttige en leerzame experimenten, dunkt mij ! Slimme nettten hebben toekomst.

Lees meer over de buurtbatterij op Duurzaam Actueel

Wilt u als Haarlemmermeerder aanhaken aan het thuisbatterij experiment? Op de website van Meerwind vindt u een oproep.

Lees ook het bericht over de thuisbatterij  op de website van Tegenstroom

en voor de volledigheid: persberichten van LYV Smart Living

En toen ging het zonnetje schijnen

Na een paar daagjes sombergrauw weer trokken de wolken vandaag aan het eind van de ochtend weg en werd een strakblauwe hemel zichtbaar met een pittig najaarszonnetje. Aan het eind van de dag maakte ik de balans op. In het plaatje ziet u bovenin de data die zijn binnengekomen van de fotometer die ik al een tijdje laat registreren hoeveel watt per vierkante meter er aan zonlicht binnenstraalt. Voor de liefhebbers: de sensor van de fotometer is een BH1750 die wordt uitgelezen met een ESP8266 NodeMcu. De data zijn bewerkt en geplot in een Matlab applicatie. De onderste grafiek is een plot verkregen via Plugwise Home Start van de uurproductie van mijn zonnepanelen. De Plugwise sensor zit in de tussenstekker (Plugwise noemt deze dingen ‘Circles’) tussen de  omvormertjes en het stopcontact (er zijn meerdere micro-omvormers)

Heel goed zichtbaar is dat de zonneschijn registratie vooruitloopt op de zonnestroom productie. Immers: de fotometer geeft de actuele instraling weer terwijl de Plugwise na afloop van elk uur aangeeft hoeveel zonnestroom er in dat uur is geproduceerd. Fotometer en Plugwise vullen elkaar dus aardig aan, maar zijn twee heel verschillende dingen.

U ziet ook dat de horizontale as de tijd weergeeft. De verticale assen zijn opgerekt om vergelijkbare plaatjes te krijgen. Ik heb er geen waarden naast gezet, want zoveel opobrengst was er ook weer niet, wat luttele kilowattuurtjes. Het is immers eind november!

Plannen voor een 350 MWp zonnestroomfarm in Engeland

De ontwikkelaars Hive Energy en Wirsol Energy willen bij het dorpje Gravenay in het graafschap Kent, Engeland een enorme zonnestroomfarm bouwen, liefst 350 MWp groot.  Zonnepanelen zullen een gebied gaan bedekken van 365 hectaren grond. In 2020 moet de eerste stroom aan het net worden geleverd. Op volle capaciteit zal genoeg worden geproduceerd om 110.000 Engelse huishoudens op jaarbasis van stroom te voorzien. Op dit moment zijn gesprekken gaande met de omwonenden. Het unieke van dit project is dat er geen cent subsidie aan te pas komt. De plannenmakers veronderstellen dat in 2020 zonnepanelen zo goedkoop zijn dat men kan concurreren tegen kolenstroom en zeer zeker tegen atoomstroom. Verder staat het park straks vlakbij het onderstation van het gigantische offshore windproject “London Array’ zodat aansluiting aan het hoogspanningsnet vrij eenvoudig zal zijn. Het geplande zonnepark heet ‘Cleve Hill’

Bron: Quartz

additionele bron (met landkaartje): The Guardian

Rollen omgedraaid op St. Eustatius

Tot voor kort stond er op het Caribische eiland St. Eustatius een klein zonnestroompark overdag extra stroom te leveren aan wat dieselgeneratoren op het eilandnet zetten. Vanaf gisteren is het allemaal anders. Het grote zonnepark (>4 MWp) is officieel in gebruik genomen. Overdag wordt het net van supergroene zonnestroom voorzien en wordt overschot opgeslagen in een 5,9 MWh accusysteem. Zodra de zon lager staat en onder gaat, gaat het accusysteem leveren. Zodoende is de bijdrage van zonnestroom aan de elektriciteitsvoorziening van het eiland bijna 100% en slaan de dieselgeneratoren alleen nog ’s nachts aan als het nodig is.

bron: Energienieuws

Beste beheerder………

Dit lag vanmiddag ineens in mijn e-mail inbox:

Beste beheerder van zonnepanelen.wouterlood.com,

Met een slimme-meter-app krijg je makkelijk inzicht in het energieverbruik in huis. Er zijn meerdere aanbieders van deze energie-apps. Wij van hoyhoy hebben een uitgebreide pagina opgezet over de apps die energieleveranciers aanbieden. Daarop vertellen we lezers alles over deze handige apps en over de specificaties van de slimme-meter-apps van negen leveranciers.

We denken dat deze informatie ook voor jouw lezers interessant kan zijn. Ben je het daarmee eens? Dan mag je het artikel zeker overnemen of als inspiratiebron gebruiken. Als je het artikel overneemt, dan stellen we een bronvermelding met link uiteraard op prijs.

Hartelijke groet,
Marlijn Pruim
Hoyhoy.nl

Gaat u eens kijken op de hoyhoy website. Voor eigen risico uiteraard.

Case study: 24 uur watertemperatuur loggen

Met behulp van het systematisch loggen van de watertemperatuur in een van de aanvoerleidingen van de centrale verwarming krijg ik een heel aardig inzicht van wat er precies gebeurt en welke maatregelen ik kan overwegen om het aardgasverbruik verder terug te dringen. Immers, op termijn moet er een warmtepomp komen en gaat het aardgas radicaal de deur uit. De verwarming van de woning loopt voor een groot deel via lage-temperatuur vloerverwarming. Het is dan prettig te weten wat de warmtevraag is, en welke temperaturen en vermogens ermee zijn gemoeid. Elektronica en het Internet schieten te hulp (een nuttige hobby is nooit weg!). Meten geblazen!

De grafiek bij deze blogpost is van een 24-uurs registratie op 3 november j.l. van de watertemperatuur in een aanvoerleiding gemeten met een sensor waarvan de meetwaarden elke minuut naar een server op het internet worden gestuurd. 3 november kende redelijk weer met een beetje zon. Buitentemperatuur was maximaal 14 graden. 30 graden watertemperatuur is de trigger voor de circulatiepomp van de vloerverwarming. Om 06:00 schakelt de kamerthermostaat keurig uit de nachtverwarming naar 19 graden, tot 09:00 waarna de kamertemperatuur lager wordt gezet. Om 16:00 gaat de kamerthermostaat opnieuw omhoog om rond het avondeten een behaaglijke kamertemperatuur te  hebben. Dat blijft zo tot 22:00 uur wanneer de nachtverlaging ingaat. De vloer is erg (massa)traag met opwarmen, vandaar dit regime.

Nu was 3 november geen dramatisch koude of gure dag. Die krijgen we nog komende winter en wellicht in overvloed. De logging van de cv-watertemperatuur gaat dus gewoon door, gelukkig volledig geautomatiseerd, en ik wil ook de tijd gaan loggen dat de circulatiepomp van de vloerverwarming aan is, en tegelijk de buitentemperatuur en de temperaturen in de lussen van de vloerverwarming zelf. Dat is nogal wat en dat zal in stapjes worden gerealiseerd.