Zonnestroompanelen in Nederland

duurzaamheid achter de meter

Verlichting

Het ministerie van Economische Zaken heeft vanmiddag  aangekondigd dat er een prijsplafond gaat gelden tot een consumptie van 1.200 kuub gas en 2.900 kWh elektra voor 2023. Dat is goed nieuws voor mensen met een warmtepomp; die kunnen dus met krap aan verwarmen niet al te ver in de rode cijfers komen. Hebben ze zonnepanelen (liefst heel veel), dan zitten ze buiten de ‘gevarenzone’. De minister heeft voor haar prijsmaatregel liefst 23,5 miljard euro over. In feite is dat een sigaar uit eigen doos van de consument. Omdat de omstandigheden zo beroerd zijn voor weinig draagkrachtige mensen die in energieslurpende woningen verblijven kan ik enige sympathie voelen met de maatregel van de minister. Had men 5 jaar geleden 23,5 miljard ingezet om woningen snel en massaal te isoleren, dan had het plaatje er een stuk rooskleuriger uitgezien. Maar ja, dat is achteruit kijken. Vooruit kijken doet men niet verder dan een jaar. Onverlet blijft overigens het devies: zuinig met de thermostaat (18 graden), lampjes uit als ze niet nodig zijn, oorlog aan sluipverbruikers. Als we geen lange vorstperiode krijgen moet het hier in Leiden gaan lukken om binnen de getallen van het prijsplafond te blijven. Field Lab 2 helpt mee! Слава Україні!

Abah, omvormertje stuk

Bij het wekelijks registreren, vandaag, van de standen van de interne metertjes in mijn OK4E omvormertjes bleek één ervan precies dezelfde stand te hebben als vorige week, dat terwijl andere tellertjes keurig een beetje waren opgelopen, zoals verwacht.

De eerste reflex: kijken naar de DC spanning. En jawel, er werd 40V aangegeven, ofwel de gevreesde open maximale klemspanning. Diagnose: OK4E zo dood als een pier.

Dat levert een probleem op. Mijn laatste goed werkende reserve OK4E omvormertje is niet zo lang geleden ingezet omdat een andere OK4E de geest gaf. Die dingen zijn ook al 20 jaar oud, en dan gebeurt dat.

Wat nu? Het gaat om 1 paneeltje op een schaduwrijke plek, dus zoveel last heb ik er niet van. Maar toch: gemiste productie, ook al is het maar van een enkel paneeltje, dat wringt.

Dat wordt nachtenlang piekeren, piekeren…..

Een verpletterend gebrek aan urgentie

Gisterenavond was er ten stadhuize in Leiden de raadscommissie Stedelijke Ontwikkeling bijeen met vragen voor de wethouder.

Even ter verduidelijking: de wethouder is een D66 wethouder.

vragen aan de wethouder:

  •  Is de wethouder het met ons eens dat de te strakke of streng geïnterpreteerde welstandsregels met betrekking tot de kleur van zonnepanelen in tegenspraak zijn met de urgentie van verduurzaming en energiebesparing?
  • Is de wethouder op de hoogte van het feit dat de toegestane rode zonnepanelen inmiddels niet meer worden gemaakt door de bedrijven die ze eerder aanboden?
  • Is de wethouder bereid om ervoor te zorgen dat de beoogde versoepeling van de Welstandsnota uit 2020 ook in de praktijk werkt en aantrekkelijk is voor bewoners in de Profburgwijk en andere locaties waar ditzelfde issue speelt, door bijvoorbeeld de eis van rode panelen op rode dakpannen per direct te laten vervallen?
  • Gaat de wethouder met de werkgroep in gesprek om bewoners niet verder te ontmoedigen, maar juist te motiveren om zonnepanelen op hun daken aan te leggen?

Antwoord van de wethouder: Ik ga niet versoepelen. ik laat me immers adviseren door de Commissie Welstand & Monumenten, dat zijn de professionals. Hun woord is wet. Als de gemeenteraad andere regels wil moeten ze dat volgend jaar bij de evaluatie maar doen. Als mijn ambtenaren tijd hebben wordt dat hopelijk voor de zomer. Doei!

Mooie boel! Dat betekent dat ambtenaren memo’s tikkken, met paperassen gaan slepen, hier en daar wat kletsen bij de koffieautomaat of de printer, en als we geluk hebben dan kunnen nieuwe regels op 1 januari 2024 in werking treden. Vervolgens mag je opnieuw vergunning aanvragen, wat nog eens twee maanden duurt, hopen dat die welstandscommissie niet een nieuwe flauwe grap met je uithaalt (ander legpatroontje, meneertje – opnieuw vergunning aanvragen), en dan kan je wachten tot een installateur ze met 6 maanden vertraging legt. Mmmm, dat wordt op zijn vroegst herfst 2024 voordat de eerste zwarte zonnepanelen in straten met rode dakpannen zouden kunnen verschijnen.

Zo veel urgentie heeft deze wethouder dus. Verduurzaming? Tralala! Treurig. De arrogantie is stuitend. Dat gaat zomaar niet!

Jetten schiet!

Minister Jetten schiet op ons! Met een dubbelloops floddergeweer nog wel. Eens te meer merken we dat hij slechts een loopjongen is voor zijn baas, de minister van Economische Zaken. Dat krijg je als je een ‘leeg’ ministertje bent, een ‘minister voor’, niet ‘minister van‘. De minister van Economische Zaken is de baas, Energieminister Jetten is een soort subdomein, een bijgebouwtje, een tuinhuisje naast de villa, de concierge. Hij moet geld verdienen voor zijn baas, zoals dat in een liberaal bestel hoort.

Met zijn maatregelen schiet Jetten ons energiebudget aan stukken. Dat soort beleid kost zijn baas niets want betaald uit extra gasbaten plus ‘afroom’ belastingen en, uiteraard, btw op energie. Soort vreemde klapsigaar uit eigen doos!

Schot met de korte loop: de prijskap op energie. Op korte termijn en voor korte tijd is een maatregel als deze hard nodig om de energieprijsschok voor consumenten enigszins te dempen. Die energiekosten zouden blijvend laag zijn geweest indien er een fatsoenlijk nationaal isolatieprogramma zou zijn geweest. Dat is er nooit geweest omdat we immers toch eigen aardgas hadden en omdat dat Gronings gas eerst helemaal uitgeput moest. Daarna hadden we immers toch goedkoop Russisch gas en konden we rustig/lustig doorgaan met roofbouwwpraktijken. Nu zijn we uit-uitgebaat en uitgepraat. Mensen in uitstekend nageisoleerde woningen zitten er warmpjes bij en vinden Jetten’s prijskap aangenaam voor hun koopkracht maar niet echt noodzakelijk. Mensen in nieuwbouwwoningen hebben helemaal geen problemen met de energierekening, die hebben kopzorg als hun huis aan een warmtenet hangt. Worden de tarieven van warmtenetten ook geprijskapt en zo ja, hoe?

Maar goed: zo ongelooflijk onnaspeurbaar, die prijskap. Mensen met een warmtepomp zijn de klos. Ben je verduurzaamd en van het gas af, ga je door de slecht gekozen kap-getallen een stuk meer betalen dan op onduurzaam gemengd gas-elektriciteit. Het mooiste voorbeeld is de man die jankend zijn inductieplaat weer vervangt door een gaskookplaat om elektriciteitsgebruik te vervangen door gas, vanwege Jetten’s prijskap. Bestellingen van warmtepompen worden gecanceld.

Er zijn spekkopers: degenen die compleet van het gas af zijn maar die door het bezit van heel veel zonnepanelen qua stroom ‘neggies’ zijn geworden. Verdubbeling van een negatieve energierekening is geen probleem. Die lui spinnen pas garen. En meneer Fieselier met zijn elektrische cv plus een arsenaal aan zonnepanelen, en zonder gas, stookt er vrolijk op los.

Schot met de lange loop: de salderingsregeling. Die wordt in het optiek van de baas van Jetten en diens voorgangers als zeer ongewenst afgeschaft. Met dit plannetje heeft iedereen te maken die zonnepanelen wil kopen en die zonnepanelen bezit. Ook meneer Fieselier die er vrolijk op los stookt. Als je jouw teruggeleverde overschot aan zomerse zonnestroom niet meer mag verrekenen met winterse energieleverancier-stroom dan zit zelfs meneer Fieselier in de problemen. En met hem veel zonnestroomconsumenten met een warmtepomp. Winnaar: het energiebedrijf en de ministers van Economische Zaken en Financiën.

Wat in het hele gekrakeel en ach en wee, inclusief commentaar van ernstig kijkende Kamerleden in Tros-BNN-Radar, wordt vergeten is dat de energiecrisis maar een rimpeltje is, een voorbode van een hele grote klimaatcrisis die zich al een paar jaar aftekent. Tegen dat laatste moeten we ons wapenen, en een prijskap op energie heeft eigenlijk het tegenovergestelde effect. Onze woningen moeten zo  goed geïsoleerd en duurzaam zijn dat we helemaal geen energie voor verwarming nodig hebben. Want klimaatverandering is de killer, niet de energiecrisis en meneer Jetten met zijn dubbelloops floddergeweer.

importeren of sterven

Bloomberg kopte vandaag dat opslagloodsen in Europa op dit moment uitpuilen van de zonnepanelen. Oorzaak: er wordt sneller geïmporteerd dan installateurs kunnen wegwerken. Zo groot is de vraag! Inderdaad, als je de het grafiekje ziet dat in het artikel staat. Nu is het een nogal duister grafiekje want het zijn exportcijfers die door Bloomberg uit China zijn gehaald, en u mag zelf bepalen hoe waarheidsgetrouw Chinese exportcijfers zijn. Desalniettemin geeft het grafiekje een enorme stijging aan van export van Chinese zonnepanelen naar Europa.

Niet alleen in ons land zijn de orderboeken van installateurs stampvol met orders. Volgens Bloomberg speelt het in alle andere landen van de Europese Unie. Geciteerd wordt een Spaanse installateur: “…there’s insane demand for solar in Spain…”. Ik voeg eraan toe “..just like The Netherlands“.

bron: Bloomberg.com –  Solar Panels Piling Up in Warehouses in Energy-Starved Europe

Slobberen – of niet?

Minister Kaag stelde het volk gerust: er komt een prijskap voor consumenten waarbij de eerste 1.200 kubieke meter gas en 2.500 kWh stroom worden vastgepind op het tarief van 1 januari j.l. Die kap is  broodnodig om energiearmoede te dempen, vooral voor mensen met een laag inkomen die wonen in een energiesmullende (huur)woning.

Wie heeft niet de neiging om meteen naar de eigen situatie te kijken? Ik in ieder geval wel. Wat heb ik aan een prijskap in mijn verduurzaamde woning? Ik kom niet eens aan die 1.200 m3, en zelfs met mijn stokoude zonnepaneeltjes bij lange na niet aan de 2.500 kilowattuurtjes. Moet ik maar stoppen met het nemen van nog meer duurzame maatregelen, zoals (flink) investeren in een warmtepomp? Mijn situatie is een luxe-positie. Ik kan gewoon mijn kamerthermostaat hoog zetten en de cv laten doorslobberen tot ik 1.200 kuub gas heb verstookt en doorvonken tot 2.500 kWh. Dat zal me nog een hele klus worden, zoals volgens Sovjet-stijl gaan verwarmen: kokend hete radiatoren en ramen open. Straalkacheltjes! In ieder geval kan ik door de afgekondigde prijsmaatregel rustig een jaartje verder overdenken over wat ik zou kunnen doen.

Met andere woorden: de maatregelen van de regering maken het qua energiebeprijzing stukken minder urgent om te verduurzamen. De vonk is eruit, zeg dat maar. Dat is jammer omdat er een klimaatcrisis is die veel en veel urgenter is dan de (fossiele) energiecrisis die we als tijdelijk moeten zien. Wat mij betreft gaat verduurzaming van mijn woning dus gewoon door. Minister Kaag krijgt een sympathiek knipoogje en de kamerthermostaat blijft op een extra laag pitje.

Aai nooit over bolletje!

Alsof de duvel ermee speelt. Nota bene een dag nadat je lof prijst op de zonneboiler begint dat ding gas te verbruiken. Ondankbaar apparaat? Nee, natuurlijk niet. Een zonneboiler vebruikt never ever gas. De naverwarming doet dat zodra het water in het voorraadvat van de zonneboiler te ver is afgekoeld en er iemand onder de douche gaat staan. En dat was vanochtend na twee dagen slecht weer kennelijk het geval (nu: alweer aan het opwarmen, 45 graden in het voorraadvat). Dus: bijspringen door de cv ketel, zoals geprogrammeerd. Gevolg: iets wat op de monitoring lijkt op  een enorme piek in gasconsumptie. Wel 700 liter ofwel 0,7 m3. Douchen is een dure grap. Overigens laat het plaatje zien dat de isolatie van deze woning prima in orde is. In drie dagen wind en regen met buitentemperaturen beneden 16 graden is de verwarming niet aangeslagen. De thermostaat staat op 18 graden. Wel is er continu sluipverbruik van de gasketel, iets waar meer mensen zich al over hebben verwonderd. Ik denk een piepkleine werkvoorraad heet water voor douchen of zo. Weet u wellicht de precieze oorzaak van gas-sluipverbruik?

Zonneboiler: goed gedaan jochie!

Dankzij de fantastische zomer heeft mijn zonneboiler sinds 14 mei van dit jaar onafgebroken gezorgd voor heet water, dwz zonder naverwarming door de cv installatie. Dat betekent4 1/2 maand heerlijk douchen met wat ik “zonnewater’ noem. Er was haast ongelimiteerd warm water en niemand die riep “hee, kan het niet wat korter!!” In getallen: ongeveer 200 kWh aan energie/warm water verbruikt (de meter op de zonneboiler is een verbruiksmeter).

Middelvinger?

Het is energiecrisis in Europa. Poetin knijpt de gaskraan helemaal dicht. LNG wordt in allerijl van alle kanten aangevoerd. Dat is een dure grap. Prijzen op de Dutch TTF Gas Futures zijn schrikbarend. Consumenten zoeken radeloos naar besparing op energieverbruik. Bakkers, slagers, cafetariahouders, restaurants, sportscholen en beheerders van buurtclubgebouwen zijn de wanhoop nabij. Politici zoeken zich suf naar oplossingen om behoeftige consumenten te helpen wiens energierekening compleet uit de rails loopt.

Een rots in de branding is het kerkbestuur van deze fraaie monumentale kerk in Leiden. Men laat de schijnwerpers die dag in dag uit ’s avonds de torenspits aan alle kanten verlicht lekker branden, full speed. Geen spoor van gêne dat men het milieu verpest en(schaarse) geld van (schaarse) kerkbezoekers het heelal in stuurt. Jaja, het is blauwe ledverlichting, dat scheelt. Het gaat om de boodschap die deze verkwisting uitstraalt: wij hebben lak aan energieschaarste – wij gaan gewoon gillend rijk onze gang en jullie bekijken het maar. En dat van een kerk. Kerken vervullen een  voorbeeldfunctie, hier de verkeerde Je houdt het niet voor mogelijk, deze middelvinger naar gelovigen en omwonenden.

foto: Petruskerk Leiden, donderdag 15 september, 22:55.

Actie!

De energierapen zijn uitermate goed gaar. Nordstream 2 is nooit in gebruik genomen, Nordstream 1 is dicht, gas in Yamal stroomt van Duitrsland naar Polen (op een laag pitje), Brotherhood/Soyuz loopt door Oekraine en draait op een laag en onbetrouwbaar pitje, Turkstream draait leuk als troostprijs voor Erdogan, met extra gas van Poetin in de zijtak naar Hongarije. Gastankers met vloeibaar (smerig schalie) gas uit de Verenigde Staten varen in recordtempo af en aan. Energieministers uit heel Europa komen bij elkaar en zetten in recordtijd en eensgezind (ook een record!) een energie draaiboek in elkaar voor de komende winter en daarna. We gaan het allemaal merken.

Wat kopen we er als burgers voor? Als de sodemieter van het gas af gaan en tegelijk je hele huis doorlopen om alle energiebesparende maatregelen te nemen die je kan nemen (had trouwens allang gebeurd moeten zijn). Enfin, geen tijd voor lanterfanten, maar voor harde actie! Op naar de bouwmarkt en gooi je auto daar vol met pijpisolatie, steenwol en tochtstrippen. Doe er een busje PUR schuim bij voor de kieren. Dat adviseer ik iedereen die mij aanklampt, bezorgd als men is over de energierekening.

Ik woon in de Professoren -en Burgemeesterswijk in Leiden (Profburgwijk), een buitengewoon aardige wijk met veel jaren ’30 woningen met romantische overstekken en oorspronkelijke glas-in-lood bovenraampjes, kortom knus en nostalgisch maar energiesmullers van hogere orde. Er zijn nogal wat woningen met gashaarden. Veel eigenaren van die leuke authentieke huisjes krabben zich (eindelijk en veel te laat) vanwege de energierekening achter de oren. Er is een handicap, dat van het Beschermde Stadsgezicht, ooit bedacht om het mooie authentieke karakter van de wijk te beschermen, maar rampzalig als je wilt verduurzamen. Waar te beginnen? Aan de achterkant, adviseer ik, want de regels van het beschermde stadsgezicht gelden alleen in volle en verstikkende kracht aan de straatkant. Een Potemkindorp, dat is de Profburgwijk. Verduurzaam de achterkant en bewerk intussen de gemeenteraad dat men iets doet aan de verpletterend starre en volkomen verouderde regeltjes. We zien dan ook gelukkig groei van zonnepanelen in allerlei vormen, maten en configuraties op dakvlakken die niet naar de straat zijn gekeerd. Hulde aan de Profburgwijkbewoners.

Maar goed, die Profburgwijkers doen maar. belangrijker is: wat kan/ga ik zelf doen:

  1. thermostaat gaat van de herfst en winter omlaag naar 19 graden overdag
  2. tochtplekken naisoleren en monitoren (ik heb afgelopen lente een warmtebeeldcamera gekocht)
  3. verder gaan met mijn triple glas project (alle ramen zijn al of HR++ of dubbel glas
  4. 3x25A in de meterkast laten installeren,
  5. een lucht-water warmtepomp laten installeren (proces in werking gezet),
  6. water uit ze zonneboiler elektrisch naverwarmen,
  7. genieten van mijn zonnepaneeltjes.

Laat de winter maar komen. Слава Україні!